flameThe Hellenic Society Prometheas

Τη γλώσσα μου έδωσαν Ελληνική

Το σπίτι φτωχικό στις αμμουδιές του Ομήρου.

Μονάχη έγνοια η γλώσσα μου στις αμμουδιές του Ομήρου.

www.Prometheas.org                                                 Οδυσσέας Ελύτης


July 2009

Prometheas Events

In view of the summary holidays, there are no events scheduled by Prometheas in July and August.  We wish you a fun summer and we look forward to see you in September.

The New Museum of the Acropolis

Certainly, the most important event as far as Greek Culture and Civilization is concerned is the opening of the Acropolis Museum on June 20, 2009.  The following are selected websites and articles which appeared the last few weeks in the news media.

·        The Acropolis Museum opened its doors to the public on Sunday, June 21, 2009. Please take a few moments to browse through the Museum’s stunning new website: http://www.theacropolismuseum.gr/?pname=Home&la=2

·        www.AcropolisofAthens.gr

·        Slide show of the new museum: http://www.nytimes.com/slideshow/2009/06/19/arts/20090620-acropolis-slideshow_index.html

·        www.AcropolisofAthens.gr/AcropolisofAthens_gr_NAM2009.pps

·        The website of The American Friends of the New Acropolis Museum: www.afnam.org

·        Also: http://celebrategreece.com/

See also attachment

June 20, 2009

In Athens, Museum Is an Olympian Feat


ATHENS — On Monday morning, forklifts nosed through a sprawl of antiquities in the second-floor gallery of the New Acropolis Museum here, bearing marble statues and steles. Technicians tugged at bulky black cables, laborers drilled and welded, and a cleaning crew — many of its members working on hands and knees — scraped mounds of white plaster off the floor.

“My apologies,” said Antonis Samaras, Greece’s culture minister, who was overseeing the final preparations for the museum’s debut on Saturday. “But it’s like the Olympics,” he added, referring to the 2004 Athens Games. “Everything will magically come together on opening night.”

If it does, Greece will finally, after decades of preparation, procrastination and acrimonious debate, have a large-scale, architecturally ambitious and modern center for the care and display of artifacts from its most important ancient site. The museum, which cost $200 million and sits near the base of the Acropolis with a direct view of the Parthenon, is one of the highest-profile cultural projects undertaken in Europe in this decade.

Intended as “the ultimate showcase of classical civilization,” Mr. Samaras said, it was built to promote tourism and, like any large, government-financed museum, to stir national pride. But it was also meant, not incidentally, to spark discomfort in another country in the European Union.

“We didn’t build this for the sake of the British,” Mr. Samaras said in an interview, adding at once, “but look around: does this not negate the argument that Athens has no place good enough to house the Parthenon Marbles?”

For more than 30 years, Greece has been working, through diplomacy and public relations offensives, to regain the Elgin Marbles, sections of a decorative frieze that adorned the Parthenon until Lord Elgin ordered them removed in the early 19th century, during his tenure as British ambassador to the Ottoman Empire. Years later, bankrupt, he sold them to the British Museum, where they have been a major attraction since 1816.

Today, almost two centuries on, many Greeks hope the opening of the museum will focus international attention on their country’s claim to the so-called Elgin Marbles, and put an end to Britain’s longtime argument that it is in a better position to look after those 2,500-year-old panels. Last week the Greek government turned down an offer from the British Museum for a three-month loan of the collection, because it came with the condition that the Greeks formally acknowledge British ownership.

“This is a nonstarter for any discussion,” Mr. Samaras said. “No Greek can sign up to that.”

The new museum, 226,000 square feet of glass and concrete designed by the New York architect Bernard Tschumi, replaces the old Acropolis Museum, a small 1874 building tucked into the rock of the Acropolis next to the Parthenon. The design, introduced in 2001, was meant to be completed in time for the 2004 Olympics, but dozens of legal battles — many having to do with some 25 buildings that were demolished to make room for it — delayed the process for years.

Even now, not all Athenians are happy with the building, wedged in as it is among apartment buildings in a middle-class residential district. “It is as if a titanic U.F.O. landed in the neighborhood, obliterating all of its surrounding structures,” said Nikos Dimou, a prominent Greek author.

The museum has five floors (including two basement levels that will not be open at first), which provide space for 4,000 artifacts, 10 times the number displayed in the old building. On the first level a glass floor offers visitors close-up views of an early Christian settlement, dating from the 7th to 12th centuries, that was discovered under part of the future building’s footprint during excavations in 2002.

The second floor, reached by a glass ramp, features a rich trove of free-standing objects from the archaic and classical periods. But it’s really the third and top floor — a glassy gallery — that Mr. Samaras and other Greeks hope will advance their country’s cause with Britain and the rest of the world.

Rotated 23 degrees off the axis of the lower floors to parallel the Parthenon itself, this rectangular glass enclosure feels dramatically different from the rest of the museum. Like a 21st-century surrogate of the monument looming above, it displays what remains in Greece of the original Parthenon sculptures and frieze, alongside plaster casts of the works in London. The contrast between the glaring whiteness of the copies and the ancient, honey-colored marbles makes for a powerful, and calculated, statement.

“We wanted it this way,” said Dimitris Pandermalis, the museum’s director. “Who will fail to notice that a torso is here and a head in England?”

Greece retains only 36 of the 115 original panels from the Parthenon frieze, which depicts a procession in honor of the goddess Athena. Britain has long asserted that when Lord Elgin chiseled off the sculptures some 200 years ago, he was acting legally, since he had permission from Greece’s Ottoman rulers. That legality, however, has been challenged by Greek scholars in recent years, with the government in Athens spurning it altogether.

“The claim is bogus,” said George Voulgarakis, a former Greek culture minister. “It’s like saying the Nazis were justified in plundering priceless works of art during the Second World War.”

In recent years Greece has tried to build international support for its repatriation campaign by going beyond mere demands, for example joining forces with Italy in 2007 to crack down on antiquities theft and nefarious art dealers who trade in looted works. At least 25 artifacts have lately come back to Greece, including fragments from the Parthenon frieze that were displayed for decades at museums in Italy, Germany and the Vatican.

So far the British Museum trustees have not seemed to be swayed, beyond the offer of the three-month loan.

Late on Friday, about 50 Greek demonstrators marched at the base of the Acropolis to protest the British Museum’s defiance.

“Enough with the excuses,” said Alexis Mantheakis, the protest organizer. “The Parthenon Marbles now have a new Greek home.”

Copyright 2009 The New York Times Company


Greece Rejects British Museum’s Terms for Elgin Marbles Loan

By Maria Petrakis

June 11 (Bloomberg) -- Greece said it won’t accept the British Museum’s conditions for allowing the Elgin Marbles, a collection of disputed ancient artworks, to go on display at the New Acropolis Museum.

Culture Minister Antonis Samaras said the museum’s loan condition -- that Greece acknowledge the fifth-century B.C. antiquities as the property of the British Museum -- would be unacceptable to any Greek government.

“Accepting this is tantamount to legitimizing the snatching of the marbles and the carving up of the monument 207 years ago,” Samaras said in an e-mailed statement.

He said Greece would be willing to loan other antiquities to the British Museum “to fill the gap when the marbles are returned to the country they belong.”

The New Acropolis Museum, constructed to house antiquities from the 2,500-year-old Parthenon Temple, officially opens on June 20. Replicas of the artworks in London, which were taken from the Parthenon by Lord Elgin in the 19th century, while Greece was under Ottoman rule, will be displayed alongside relics left in Greece.

Successive U.K. governments have declared that the marbles will not be returned. The British Museum’s director, Neil MacGregor, said in a 2007 interview that objects in the collection could in theory be loaned for three or six months, though this would be impossible while the Greek government refuses to acknowledge that his trustees are the legal owners of the stones.

The fifth-century B.C. frieze depicts gods, giants, people and centaurs in the annual Panathenaic procession.

For more information on the museum, go to http://www.newacropolismuseum.gr/eng/.

To contact the writer on the story: Maria Petrakis in Athens at mpetrakis@bloomberg.net

Last Updated: June 11, 2009 10:06 EDT


«Δεν είναι ευγενικό να αποκαλούμε τα μάρμαρα του Παρθενώνα “Ελγίνεια”»

«Δεν είναι ευγενικό να αποκαλούμε τα μάρμαρα “Ελγίνεια”» γράφει το «Νewsweek» με αφορμή τα εγκαίνια του Νέου Μουσείου

Αθήνα - Τρίτη 9 Ιουνίου 2009

«Oι Βρετανοί είπαν “δεν τα αξίζετε, δεν έχετε πού να τα βάλετε”. Τώρα όμως έχουμε ένα από τα καλύτερα μουσεία στον κόσμο ». Με αυτή τη δήλωση του υπουργού Πολιτισμού κ. Α. Σαμαρά αρχίζει το τρισέλιδο άρθρο που αφιέρωσε το τελευταίο τεύχος του περιοδικού «Νewsweek» στο Νέο Μουσείο της Ακρόπολης εν όψει των εγκαινίων της 20ής Ιουνίου.

«Δεν είναι ευγενικό να αποκαλούμε τα μάρμαρα του Παρθενώνα “Ελγίνεια” πλέον. Ούτε καν μέσα στο ίδιο το Βρετανικό Μουσείο, εκεί όπου τα αρχαία ελληνικά γλυπτά κατοικούν από τις αρχές του 19ου αιώνα» συνεχίζει το άρθρο. «Μέσα στη θορυβώδη διαμάχη σχετικά με την αποκατάσταση των αρχαίων έργων τέχνης, καμία περίπτωση δεν είναι περισσότερο αμφιλεγόμενη ή φλογισμένη από εκείνη των Γλυπτών του Παρθενώνα:πρέπει τελικά οι Βρετανοί να τα επιστρέψουν;».

Ακολουθεί περιγραφή του νέου, υψηλών προδιαγραφών Μουσείου, που ανοίγει τις πύλες του το επόμενο Σάββατο στην Αθήνα, ενώ στη συνέχεια η δημοσιογράφος Κάθλιν Μακ Γκούιγκαν εξιστορεί το δράμα της κλοπής των Γλυπτών από το ιερό μνημείο της Ακρόπολης στις αρχές του 19ου αιώνα. «Οι θεοί όμως εκδικήθηκαν, τουλάχιστον τον Ελγιν. Κατά τη διάρκεια της οθωμανικής περιπέτειάς του (σ.σ.: ήταν, ως γνωστόν, πρόξενος της Αγγλίας στην Κωνσταντινούπολη εκείνα τα χρόνια) ο λόρδος σημείωσε τις εξής απώλειες:έχασε την όμορφη και πλούσια σύζυγό του εξαιτίας του καλύτερου φίλου του, ένα κομμάτι της μύτης του εξαιτίας μιας μόλυνσης που είχε πάθει στην Κωνσταντινούπολη και, τελικά, τα ίδια τα Γλυπτά τα οποία αναγκάστηκε να πουλήσει στη βρετανική κυβέρνηση, το 1816, αντί 35.000 στερλινών (περίπου 4 εκατ. ευρώ σήμερα) προκειμένου να διασωθεί από τα χρέη του διαζυγίου του».

Καταλήγοντας, η δημοσιογράφος υπενθυμίζει την πολυσυζητημένη λύση του μακροπρόθεσμου δανεισμού των Γλυπτών εκ μέρους μας, την οποία στηρίζει και ο διευθυντής του Νέου Μουσείου κ. Δ. Παντερμαλής. «Αυτός ο γόρδιος δεσμός αν είναι να κοπεί, θα χρειαζόταν ενδεχομένως η σοφία των αρχαίων Ελλήνων. Να όμως μια ιδέα:δεν θα ήταν συναρπαστικό να δούμε όλα τα Γλυπτά μαζί στην Αθήνα για ένα διάστημα;». Δεν ξέρουμε πώς και πότε θα απαντηθεί το ερώτημα της Μακ Γκούιγκαν, το σίγουρο πάντως είναι ότι το Νέο Μουσείο προκαλεί πληθώρα δημοσιευμάτων στον ξένο Τύπο τα οποία τείνουν να ευνοούν το αίτημα της Ελλάδας.


June 24, 2009


Elgin Marble Argument in a New Light


ATHENS — Not long before the new Acropolis Museum opened last weekend, the writer Christopher Hitchens hailed in this newspaper what he called the death of an argument.

Britain used to say that Athens had no adequate place to put the Elgin Marbles, the more than half of the Parthenon frieze, metopes and pediments that Lord Elgin spirited off when he was ambassador to the Ottoman Empire two centuries ago. Since 1816 they have been prizes of the British Museum. Meanwhile, Greeks had to make do with the leftovers, housed in a ramshackle museum built in 1874.

So the new museum that Bernard Tschumi, the Swiss-born architect, has devised near the base of the Acropolis is a $200 million, 226,000-square-foot, state-of-the-art rebuttal to Britain’s argument.

From certain angles it has all the charm and discretion of the Port Authority terminal in Manhattan. Neighbors have been complaining all the way to the bank, housing values having shot up because of it.

Inside, however, it is light and airy, and the collection is a miracle. Weathered originals from the Parthenon frieze, the ones Elgin left behind, are combined with plaster casts of what’s in London to fill the sun-drenched top floor of the museum, angled to mirror the Parthenon, which gleams through wraparound windows. The clash between originals and copies makes a not-subtle pitch for the return of the marbles. Greece’s culture minister, Antonis Samaras, on the occasion of the opening last week, said what Greek officials have been saying for decades: that the Parthenon sculptures, broken up, are like a family portrait with “loved ones missing.” Mr. Samaras’s boss, Greece’s president, Karolos Papoulias, spoke less metaphorically: “It’s time to heal the wounds of the monument with the return of the marbles which belong to it.”

Don’t bet the British will agree.

Inside the museum visitors ascend as if up the slope of the Acropolis via a glass ramp that reveals, underfoot, ancient remains excavated during the building’s construction. (They will eventually be opened to the public.) It’s a nice touch. On the second floor archaic and early classical statues mill about a big gallery like a crowd in an agora, a curatorial and architectural whimsy that risks visitors missing works like the “Kritios Boy,” which nearly hides to one side.

As for the caryatids from the Erechtheion and the sculptural remains of the Temple of Athena Nike, including the sexy “Sandal Binder,” works of textbook import, they look a bit stranded on a balcony and in a passageway because the museum, save for the Parthenon floor, doesn’t have regular spaces. Free circulation puts everything on equal footing (this is the birthplace of democracy, after all), but the flip side of this layout is the failure to make priorities clear, which art museums exist to do.

That said, Athens needs new modern landmarks. The city is choked by slapdash buildings thrown up after the junta fell during the early 1970s. Public monuments ape ancient palaces, badly. Nikos Dimou, a prominent writer here, recalled that when a show of the British modern sculptor Henry Moore arrived years ago: “People complained about bringing monstrous forms to the land of beauty. Ninety percent of cultured Greeks even today live with this classical sensibility.”

A generation or two of well-traveled, environmentally conscious, globally wired Greeks has since come of age, and the Elgin Marbles debate now represents a kind of luxury that Greece has earned. It began with the actress Melina Mercouri during the 1980s, her publicity campaign coinciding with the rise of a populist leader, Andreas Papandreou, whose slogan was “Greece for the Greeks.” It has evolved into a less glamorous tangle of diplomatic and legal maneuverings, with Greece lately recovering some 25 antiquities from various countries, including some additional stray fragments from the Parthenon.

“This issue unifies us,” Dimitris Pandermalis, the Acropolis Museum’s director, said the other day, never mind that surveys show how few of them actually bother to visit the Acropolis past grade school.

As to whether Elgin had legal authority to remove the marbles, the Ottomans being the ruling power, as the British maintain, Mr. Pandermalis paused. “The problem is not legal,” he decided. “It’s ethical and cultural.” George Voulgarakis, a former culture minister, wasn’t so circumspect when asked the same question. He said, “It’s like saying the Nazis were justified in plundering priceless works of art during the Second World War.”

“I understand what museums fear,” Mr. Voulgarakis added. “They think everything will have to go back if the marbles do. But the Acropolis is special.”

That’s what the Greeks have insisted for years when arguing why the marbles belong to Greece, but they also say the marbles belong to the world when pointing out why they don’t belong to the British. The marbles in fact belonged to the Parthenon, a building here and nowhere else, the best argument for repatriation, except the idea now is not to reattach them where they came from but to move them from one museum to another, from the British Museum to the new Acropolis Museum, albeit next door — a different matter, if not to the Greeks.

“It’s the fault of a German,” Mr. Dimou said about Greek pride in this cause. He was referring to Johann Winckelmann, the 18th-century German art historian whose vision of an ancient Greece “populated by beautiful, tall, blond, wise people, representing perfection,” as Mr. Dimou put it, was in a sense imposed on the country to shape modern Greek identity.

“We used to speak Albanian and call ourselves Romans, but then Winckelmann, Goethe, Victor Hugo, Delacroix, they all told us, ‘No, you are Hellenes, direct descendants of Plato and Socrates,’ and that did it. If a small, poor nation has such a burden put on its shoulders, it will never recover.”

This myth required excavators on the Acropolis during the 19th century to erase Ottoman traces and purify the site as the crucible of classicism. The Erechtheion had been a harem, the Parthenon a mosque. “But Greek archaeology has always been a kind of fantasy,” Antonis Liakos, a leading Greek historian, noted the other day. The repatriation argument, relying on claims of historical integrity, itself distorts history.

For their part, the British also point out that the marbles’ presence in London across two centuries now has its own perch on history, having influenced neo-Classicism and Philhellenism around the globe. That’s true, and it’s not incidental that the best editions of ancient Greek texts are published by British, French, Americans and Germans, not Greeks. But imperialism isn’t an endearing argument.

So both sides, in different ways, stand on shaky ground. Ownership remains the main stumbling block. When Britain offered a three-month loan of the marbles to the Acropolis Museum last week on condition that Greece recognizes Britain’s ownership, Mr. Samaras swiftly countered that Britain could borrow any masterpiece it wished from Greece if it relinquished ownership of the Parthenon sculptures. But a loan was out.

Pity. Asked whether the two sides might ever negotiate a way to share the marbles, Mr. Samaras shook his head. “No Greek can sign up for that,” he said.

Elsewhere, museums have begun collaborating, pooling resources, bending old rules. The British Museum, the Metropolitan Museum of Art, the Louvre and other great public collectors of antiquity have good reason to fear a slippery slope if the marbles ever do go back, never mind what the Greeks say.

At the same time the Acropolis Museum plays straight to the heart, sailing past ownership issues into the foggy ether of a different kind of truth. It’s the nobler, easier route.

Looting antiquities obviously can’t be tolerated. Elgin operated centuries ago in a different climate. The whole conversation needs to be reframed. As Mr. Dimou asked, “If they were returned, would Greeks be wiser, better? Other objects of incredible importance are scattered around Greece and no one visits them.” Mr. Liakos put it another way: “It’s very Greek to ask the question. Who owns history? It’s part of our nationalist argument. The Acropolis is our trademark. But the energy spent on antiquity drains from modern creativity.”

The new museum finally casts Melina Mercouri’s old argument in concrete.

The opportunity is there.

Copyright 2009 The New York Times Company



From Nia Vardalos, writer and star of 'My Big Fat Greek Wedding,' comes the hilarious comedy 'My Life in Ruins.' Georgia (Nia Vardalos) has lost her kefi. Discouraged by her lack of direction in life, she works as a travel guide, leading a rag-tag group of tourists as she tries to show them the beauty of her native Greece. While opening their eyes to an exotic foreign land, she too begins to see things in new ways-finding her kefi in the process.



Η Ελλάδα εισβάλει στην Αμερική μέσω της Έβδομης Τέχνης

Γιώργος Μπίστης Ουάσιγκτον


Η ΑΧΕΠΑ, η μεγαλύτερη οργάνωση Ελληνικής κληρονομιάς στο Δυτικό Ημισφαίριο, στην οποία ανήκουν κάπου τρία εκατομμύρια Ελληνοαμερικανοί και φιλέλληνες Αμερικανοί πολίτες, συμμετέχει με ενθουσιασμό σε μια νέα προσπάθεια που αποβλέπει να στείλει στους θερινούς κινηματογράφους των Ηνωμένων Πολιτειών και του Καναδά όσο γίνεται περισσότερους θεατές για να δουν μια καινούργια ταινία που για καιρό τώρα συζητιέται στους κόλπους της ομογένειας.

Η αφίσα της ταινία στις ΗΠΑ


Πρόκειται για την κινηματογραφική κωμωδία My Life in Ruins, με πρωταγωνίστρια την ομογενή Nia Vardalos, που κέρδισε τις καρδιές πολλών κινηματογραφόφιλων μέσα κι έξω από την ομογένεια με την αξέχαστη ερμηνεία της στην ταινία My Big Fat Greek Wedding.

Όπως μας είπε ο Πρόεδρος της ΑΧΕΠΑ, Ike Gulas, ο ενθουσιασμός των ομογενών έγκειται όχι μόνον στην επιστροφή της Nia Vardalos στην μεγάλη οθόνη αλλά επίσης και στο γεγονός ότι η ταινία My Life in Ruins «επικεντρώνεται στην ιστορία και τις εξαίρετες φυσικές καλλονές της Ελλάδας», κάτι που ελπίζεται ότι θα δημιουργήσει αρκετό ενδιαφέρον ώστε να γίνει η Ελλάδα «προορισμός πολλών Αμερικανών για τις επόμενες διακοπές τους».

Χιλιάδες μέλη της ΑΧΕΠΑ έχουν δραστηριοποιηθεί και σε συνεργασία με την παραγωγό εταιρία FOX/Searchlight Pictures προωθούν την νέα ταινία σε 23 πόλεις της Βόρειας Αμερικής, περιλαμβανομένων της Νέας Υόρκης, του Λος Άντζελες, της Φιλαδέλφειας, της Ουάσιγκτον, της Ατλάντας, του Χιούστον, της Βοστώνης, του Μαϊάμι και του Μοντρεάλ, όπου παίζεται μετά την παγκόσμια πρεμιέρα της, στο Χόλλυγουντ, στις 6 Ιουνίου.

[insert caption here]

Ike Gulas

Ο Ike Gulas λέει πως η ΑΧΕΠΑ είναι πολύ χαρούμενη για τον ρόλο που διαδραματίζει στην προβολή της νέας κινηματογραφικής παραγωγής και στην δημιουργία καινούργιου ενδιαφέροντος μεταξύ των Αμερικανών για την Ελλάδα. Η Nia Vardalos ενσαρκώνει την φορά αυτή μια νεαρή Ελληνοαμερικανίδα που επιχειρεί να βάλει λίγο «κέφι» στην ζωή της κάνοντας ένα ταξίδι στην Ελλάδα. Ο Πρόεδρος της ΑΧΕΠΑ πιστεύει πως «κανένας ομογενής δεν πρέπει να χάσει την ευκαιρία να δει την ταινία My Life in Ruins. Πέρα από το ότι είναι μια πολύ ταλαντούχος κωμικός ηθοποιόςη Nia Vardalos είναι επίσης και ένας θαυμάσιος εκπρόσωπος της Ελληνοαμερικανικής κοινότητας. Οι ερμηνείες της αντικατοπτρίζουν το χιούμορ, την αγάπη και τα ξεχωριστά μοτίβα της Ελληνοαμερικανικής οικογένειας, που «κάνουν την ομογένεια μας μοναδική».

Η Nia Vardalos, μαζί με ομάδα διακεκριμένων καλλιτεχνών του Αμερικανικού και του Ελληνικού κινηματογράφου, θα συμμετάσχει το Σάββατο 27 Ιουνίου σε μια ειδική ημερίδα με τίτλο «Πέρα από Σύνορα: Η Ελλάδα στην Διεθνή Κινηματογραφική Σκηνή», που διοργανώνουν από κοινό, στο Linwood Dunn Theatre του Χόλλυγουντ, το Φεστιβάλ Ελληνικού Κινηματογράφου στο Λος Άντζελες και το Υπουργείο Τουριστικής Ανάπτυξης της Ελλάδας.

Όπως μαθαίνουμε από το Φεστιβάλ Ελληνικού Κινηματογράφου στο Λος Άντζελες, στην ημερίδα θα μιλήσουν επίσης ο Sanford Panitch, Πρόεδρος της εταιρίας FOX International Productions, ο κινηματογραφιστής και σκηνοθέτης Phedon Papamichael, ο Διευθυντής του Hellenic Film Commission του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου Μάρκος Χολέβας, ο σκηνοθέτης Σταμάτης Αθανασσούλας, Ιδρυτής της Ελληνικής κινηματογραφικής εταιρείας Top Cut και ο παραγωγός Terry Dougas.

Κωσταντίνος Μαρκόπουλος


Κωσταντίνος Μαρκόπουλος


Η ημερίδα, τις εργασίες της οποίας θα παρακολουθήσει επίσης ως επίσημος προσκεκλημένος ο Έλληνας Υπουργός Τουριστικής Ανάπτυξης Κώστας Μαρκόπουλος, θα εξετάσει τα πρόσφατα γυρίσματα διάφορων αμερικανικών κινηματογραφικών ταινιών στην Ελλάδα, με ιδιαίτερη έμφαση στο πώς αυτές εμπλουτίστηκαν από την κουλτούρα και τη νέα υποδομή της χώρας. Θα συζητηθούν επίσης τα πλεονεκτήματα που προσφέρει η Ελλάδα και η προοπτική να αυξηθούν μελλοντικά τα γυρίσματα ξένων ταινιών εκεί.

Η συνιδρυτής και διευθυντής του Φεστιβάλ Angeliki Giannakopoulos παρατήρησε ότι «με την πρόσφατη επιτυχία του κινηματογραφικού έργου Mama Mia και τώρα με την πρεμιέρα της καινούργιας ταινίας My Life in Ruins η Ελληνική κουλτούρα εισχωρεί στην Αμερικανική κοινωνία μέσω της Έβδομης Τέχνης». Και πρόσθεσε: «Η ισχύς του τουριστικού ρεύματος προς την Ελλάδα φέτος το καλοκαίρι αποδίδεται εν μέρει στην επιτυχία που είχε η προβολή της ταινίας Mama Mia, το περασμένο καλοκαίρι στην Αμερική. Οι θεατές της ταινίας αυτής απόλαυσαν ωραία τοπία της Ελλάδας και την αξιαγάπητη προσωπικότητα του Ελληνικού λαού. Το Φεστιβάλ Ελληνικού Κινηματογράφους στο Λος Άντζελες είναι ταγμένο στο να ενθαρρύνει το γύρισμα κι άλλων Αμερικανικών ταινιών στην Ελλάδα».

Donald Petrie

Donald Petrie

Στο σημείο αυτό, ο Donald Petrie, σκηνοθέτης της ταινίας My Life in Ruins, παρατήρησε: «Η Ελλάδα αποδείχτηκε εκπληκτική χώρα για το γύρισμα της ταινίας μου». Ιδιαίτερα τον εντυπωσίασαν «τα θαυμαστά τοπία της και η εγκάρδια φιλοξενία που μας πρόσφερε η κυβέρνηση και ο λαός της».

Βέβαια, όπως ασφαλώς θυμούνται οι παλαιότεροι, η Ελλάδα μαγνήτισε και πολλές άλλες φορές στο παρελθόν διακεκριμένους σκηνοθέτες και παραγωγούς από διάφορες χώρες που μετέφεραν σε αυτήν τα κινηματογραφικά συνεργεία τους και γύρισαν εκεί ταινίες με φόντο την κλασσική κουλτούρα της, το άπλετο φως της και τα υπέροχα τοπία της. Στις ταινίες αυτές περιλαμβάνονται ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ ΤΟ ΔΕΛΦΙΝΙ, παραγωγή 1957 με πρωταγωνιστές την Σοφία Λόρεν και τον Άλαν Λάντ, ΤΑ ΚΑΝΟΝΙΑ ΤΟΥ ΝΑΒΑΡΟΝΕ, παραγωγή 1961 με τον Γκρέγκορι Πεκ, τον Ντέϊβιντ Νίβεν, τον  Άνθονι Κουΐν και την Ειρήνη Παπά, ΤΟ ΛΙΟΝΤΑΡΙ ΤΗΣ ΣΠΑΡΤΗΣ, παραγωγή 1962 με τον Ρούντολφ Ματέ, ΖΟΡΜΠΑΣ, παραγωγή 1964 με τον Άνθονι Κουΐν και τον Άλαν Μπέητς, ΚΑΛΟΚΑΙΡΙΝΟΙ ΕΡΑΣΤΕΣ, παραγωγή 1982 με τους Πήτερ Γκάλαγκερ και Ντάρυλ Χάνα, η τιμημένη με βραβείο Όσκαρ Ιταλική παραγωγή του 1992, MENTITERANEO και πολλές άλλες.

Οι ομιλητές στην ημερίδα «Πέρα από Σύνορα: Η Ελλάδα στην Διεθνή Κινηματογραφική Σκηνή» είναι όλοι τους καταξιωμένοι καλλιτέχνες.

Nia Vardalos


Nia Vardalos


Η Nia Vardalos είναι συγγραφέας και ηθοποιός, που πέρασε ήδη στο Αμερικανικό κινηματογραφικό Πάνθεον την μεγάλη επιτυχία που σημείωσε η ταινία της, My Big Fat Greek Wedding, η οποία γυρίστηκε το 2002 από μικρή ιδιωτική εταιρεία παραγωγής μη συμβεβλημένη με μεγάλα στούντιο του Χόλλυγουντ. Η ταινία αυτή προτάθηκε επίσης και για το βραβείο Όσκαρ καλύτερου σεναρίου. Η Nia έχει ακόμα παίξει στην εμπνευσμένη από την ίδια ταινία τηλεοπτική σειρά που είχε και τον ίδιο τίτλο, My Big Fat Greek Wedding, κι επίσης στις κινηματογραφικές παραγωγές Connie and Carla, του 2004 και My Life in Ruins, που παίζεται τώρα στην Βόρεια Αμερική.

Ο Sanford Panitch είναι ο Πρόεδρος της Fox International Productions, παραρτήματος της 20thCenturyFox, το οποίο ασχολείται με την παραγωγή και την εξασφάλιση ξενόγλωσσων ταινιών σε όλο τον κόσμο, ιδιαίτερα σε αγορές ταχύτατα αυξανόμενης σπουδαιότητας. Έχει επιβλέψει το γύρισμα 75 και πλέον ταινιών για λογαριασμό της New Regency Enterprises της οποίας ήταν ανώτερο διοικητικό στέλεχος επί σειρά ετών. Προηγουμένως διετέλεσε Αντιπρόεδρος για θέματα Παραγωγής στην 20th Century Fox, όπου και συνεργάστηκε στην δημιουργία της θρυλικής ταινίας ΤΙΤΑΝΙΚΟΣ, που έμελλε να γίνει η μεγαλύτερη εμπορική κινηματογραφική επιτυχία όλων των εποχών.  

Ο Φαίδων Παπαμιχαήλ είναι ένας από τους πιο αξιόλογους κινηματογραφιστές και σκηνοθέτες του Χόλλυγουντ.  Έχει δουλέψει με πολλά μεγάλα αστέρια του σινεμά όπως τον Όλιβερ Στον, τον Αλεξάντερ Πέην, τον Νίκ Κασαβέτη και την Νταϊάν Κήτον.Συνολικά έχει συνεργαστεί στο γύρισμα κάπου 50 ταινιών, κυρίως ως διευθυντής φωτογραφίας και οπερατέρ αλλά επίσης και ως παραγωγός και σκηνοθέτης.Η τελευταία από τις τέσσαρες ταινίες που σκηνοθέτησε είναι η Arcadia Lost, με πρωταγωνιστές τους Χέλεη Μπένετ, Νικ Νόλτι και Κάρτερ Τζένκινς, που γυρίστηκε εξ ολοκλήρου στην Ελλάδα νωρίτερα φέτος.

Ο συντονιστής της συζήτησης Terry Dougas είναι κινηματογραφικός παραγωγός που έχει γυρίσει ταινίες τόσο στην Ελλάδα όσο και στις Ηνωμένες Πολιτείες, περιλαμβανομένων των έργων Bridges, παραγωγής 2004, Veronica Decides to Die, παραγωγής 2009 και Swing Vote, παραγωγής 2008.  

Από την Αθήνα θα έρθουν για να πάρουν μέρος στην ημερίδα για την Ελλάδα στο Λος Άντζελες ο σκηνοθέτης Μάρκος Χολέβας που, όπως ήδη αναφέραμε, διευθύνει ένα σημαντικό κομμάτι του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου, ο Σταμάτης Αθανασσούλας, ιδρυτής και διευθυντής μεγάλης Ελληνικής εταιρείας παραγωγής κινηματογραφικών ταινιών και διαφημίσεων και βέβαια ο νέος υπουργός Τουριστικής Ανάπτυξης Κώστας Μαρκόπουλος, πρώην γιατρός με ειδικότητα στην χειρουργική θώρακος και αγγείων.



Ποιοι εξελλήνισαν την Ευρώπη

Ο γάλλος ιστορικός Συλβαίν Γκουγκενέμ αμφισβητεί ότι τα ελληνικά κείμενα έφθασαν στη Δύση μόνο μέσα από τις αραβικές μεταφράσεις και αναδεικνύει τον ρόλο ευρωπαϊκών κέντρων, όπως το αβαείο του Μον-Σαιν-Μισέλ, όπου λόγιοι δούλεψαν απευθείας τα ελληνικά κείμενα. Το βιβλίο προκαλεί μεγάλη πολεμική γιατί θεωρήθηκε από ορισμένους ρατσιστικό

του ΝΙΚΟΥ ΜΠΑΚΟΥΝΑΚΗ | Κυριακή 21 Ιουνίου 2009



Books of the month

Η συμμετοχική δημοκρατία της αρχαίας Αθήνας και η κρίση της αντιπροσωπευτικότητας σήμερα

του NIKOY KΥΡΙΑΖΗ | Κυριακή 14 Ιουνίου 2009

Η συμμετοχική δημοκρατία της Αθήνας (και άλλων πόλεων για τις οποίες διαθέτουμε λιγότερες πληροφορίες) λειτούργησε για περίπου δύο αιώνες (510-322 π.Χ.) και με κάπως διαφορετική μορφή (ως αυτοδιοίκηση) μέχρι σχεδόν και τη ρωμαϊκή κατάκτηση. Το παράδειγμα της Αθήνας θέτει μερικά βασικά ερωτήματα-διαπιστώσεις, που δεν έχουν μόνο ιστορική αξία, αλλά μας αφορούν άμεσα: Οφειλόταν η πολιτική, πολιτιστική και εν μέρει στρατιωτική υπεροχή της Αθήνας τον 5ο-4ο αιώνα π.Χ. στη συμμετοχική δημοκρατία; Είναι δυνατόν οι πολλοί, το «πλήθος», να είναι «σοφότεροι» από τους λίγους «ειδικούς»;

Οι απαντήσεις που δίνει ο καθηγητής του Στάνφορντ Τζοζάια Ομπερ στο βιβλίο του
Democracy and knowledgeείναι καταφατικές. Η σχέση συμμετοχικής δημοκρατίας και αθηναϊκής υπεροχής γίνεται σαφής από δύο συγκρίσεις: της Αθήνας με άλλες ελληνικές πολιτείες (υπήρχαν πάνω από 1.000 τον 5ο αιώνα π.Χ.) και της Αθήνας σε διαφορετικές ιστορικές περιόδους.

Δείκτης δυναμισμού
Ως προς την πρώτη, η Αθήνα κατατάσσεται πρώτη με διπλή διαφορά από τη δεύτερη (Σπάρτη και τρίτη Συρακούσες) σε έναν δείκτη δυναμισμού που απαρτίζεται από τα ακόλουθα: «φήμη» (αναφορές σε πηγές, ιστορία, θέατρο κτλ.), γεωγραφική έκταση, διεθνή δραστηριότητα (όπου περιλαμβάνεται η οικονομική της δραστηριότητα, που μετρείται έμμεσα από τη συμμετοχή αθηναϊκών νομισμάτων σε «θησαυρούς» που έχουν βρεθεί σε όλη τη Μεσόγειο) και δημόσια έργα.

Ως προς τη δεύτερη, οι περίοδοι της συμμετοχικής δημοκρατίας 510-322 π.Χ. είναι εκείνες που κάνουν την Αθήνα να ξεχωρίζει από τις άλλες ελληνικές πολιτείες. Αντίθετα, στις περιόδους πριν από το 510 π.Χ. (όταν η Αθήνα είχε ολιγαρχικά πολιτεύματα) και μετά το 322 π.Χ. (ξανά ολιγαρχίες ή περιορισμένη δημοκρατία) η Αθήνα δεν ξεχώριζε από τους ανταγωνιστές της.

Η σύγχρονη εμπειρία επιβεβαιώνει την υπεροχή της συμμετοχικής δημοκρατίας ως πολιτεύματος. Η συμμετοχική δημοκρατία κερδίζει έδαφος παντού (εκτός από την Ελλάδα, όπου όλες οι τάσεις φτάνουν, αν φτάσουν, με καθυστέρηση!). Εφαρμόζεται από τον Μεσαίωνα σε πολλά ελβετικά καντόνια, από τη δημιουργία τους στις ΗΠΑ, από το 1995 σε τοπικό και επίπεδο κρατιδίου στη Γερμανία, με τη μορφή δημοψηφισμάτων σε πολλές χώρες: Ιταλία (30 δημοψηφίσματα την περίοδο 1990-2000, Γαλλία, Κάτω Χώρες, Ιρλανδία κτλ.). Το δημοψήφισμα προβλέπεται και από τα ελληνικά συντάγματα, αλλά έχει γίνει ένα μόνο από την επαναφορά της δημοκρατίας, το 1975, για το πολιτειακό. Ετσι, σε σύγκριση με άλλες χώρες, η Ελλάδα παρουσιάζει σοβαρό δημοκρατικό έλλειμμα.

Εμπειρικές μελέτες που έχουν γίνει στην Ελβετία, στη Γερμανία και στις ΗΠΑ επιβεβαιώνουν ομόφωνα την οικονομική υπεροχή της συμμετοχικής έναντι της αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας: οι ρυθμοί οικονομικής ανάπτυξης σε καντόνια, κρατίδια, δήμους κτλ. που εφαρμόζουν τη συμμετοχική δημοκρατία είναι σημαντικά ανώτεροι από εκείνων που δεν την εφαρμόζουν.

Η διάχυση της γνώσης
Οι λόγοι είναι αρκετοί, και ο Ομπερ τους αναλύει τονίζοντας τον κυριότερο: Τη διάχυση της γνώσης, που οδηγεί σε σωστότερες αποφάσεις και σε ένα πλαίσιο θεσμών που ισχυροποιεί μια χώρα και την οδηγεί σε ανάπτυξη (όχι μόνο οικονομική).

Η συμμετοχική δημοκρατία αντιμετωπίζει καλύτερα από την αντιπροσωπευτική ορισμένα σημαντικά θέματα, όπως: Ποιο είναι το ύψος των δημοσίων αγαθών που επιθυμούμε σε σχέση με τη φορολογία που είμαστε διατεθειμένοι να πληρώσουμε; Στην αντιπροσωπευτική δημοκρατία δεν έχουμε σαφή απάντηση. Οι πολίτες επιλέγουν έμμεσα ψηφίζοντας το κόμμα του οποίου το πρόγραμμα έρχεται κοντύτερα στις προτιμήσεις τους. Η αβεβαιότητα όμως είναι μεγάλη: ελλιπής πληροφόρηση, συνήθως έλλειψη εκτιμήσεων για το τι συνεπάγεται ως φορολογική επιβάρυνση το κάθε πρόγραμμα, αθέτηση προεκλογικών υποσχέσεων κτλ.

Στη συμμετοχή δημοκρατία, αντίθετα, οι προτιμήσεις γίνονται σαφείς και οι αποφάσεις των πολιτών επίσης, όπως φαίνεται από το παράδειγμα του Ναυτικού Νόμου του Θεμιστοκλή. Επιλογή ανάμεσα στο δημόσιο αγαθό άμυνα (κατασκευή στόλου 200 τριήρων σε δύο χρόνια) ή επιπλέον ιδιωτική κατανάλωση 10 δραχμών τον χρόνο (περίπου 15-20 ημερομίσθια της εποχής); Οι Αθηναίοι ψήφισαν υπέρ του δημόσιου αγαθού και έτσι ναυπηγήθηκε ο στόλος που έσωσε την Ελλάδα στη Σαλαμίνα. (Ο κυβερνήτης της Καλιφόρνιας Σβαρτσενέγκερ, όπου εφαρμόζεται η συμμετοχική δημοκρατία, έθεσε πρόσφατα θέμα επιλογής των πολιτών: Αύξηση φόρων και καλύτερη λειτουργία των δημόσιων σχολείων ή απολύσεις διδακτικού προσωπικού;) Ενα δεύτερο μεγάλο πρόβλημα της αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας είναι του εντολέα (πολιτών) και του εντολοδόχου (κυβέρνησης).

Η κυβέρνηση είναι ο εντολοδόχος του εντολέα-πολιτών, όμως στην πράξη τα μέλη της εκπληρώνουν δικούς τους στόχους και επιδιώξεις που μπορεί να μην είναι συμβατά με την «εντολή» που έλαβαν, οδηγώντας σε αδιαφάνεια, διαφθορά, αναποτελεσματικότητα. Στη συμμετοχική δημοκρατία, με τις πολλαπλές δυνατότητες παρέμβασης των πολιτών (νομοθετικές πρωτοβουλίες, ανάκληση εκλεγμένων αρχόντων πριν από τη λήξη της θητείας τους), ο εντολοδόχος αναγκάζεται να λαμβάνει πιο σοβαρά υπόψη τη βούληση του εντολέα, με αποτέλεσμα να μειώνεται η αδιαφάνεια-διαφθορά και να αυξάνεται η αποτελεσματικότητα.

Ο εντολέας και ο εντολοδόχος
Η συμμετοχική δημοκρατία διαχέει τη γνώση μέσω «δικτύων» προσωπικών επαφών στην Αθήνα, και τεχνολογικών σήμερα. Οι πολίτες γίνονται πιο ενεργοί, αλλά αποκτούν και γνώση σε πολλούς τομείς, όταν έχουν κίνητρο να το κάνουν. Στην αρχαία Αθήνα οι πολίτες, έχοντας ακούσει αγορεύσεις ειδικών σε πολλά θέματα για μερικά χρόνια (παρακολουθώντας π.χ. 15-20 συνεδριάσεις της εκκλησίας του δήμου από τις 30-40 ετήσιες), είχαν σημαντικό επίπεδο γνώσεων σε πολλά θέματα, που τους βοηθούσε να λαμβάνουν σωστές αποφάσεις. Το ίδιο γίνεται και σήμερα όπου εφαρμόζεται η συμμετοχική δημοκρατία, και με τη βοήθεια της τεχνολογίας.

Ο Ομπερ καταλήγει: «Η ιστορία της κλασικής Αθήνας δείχνει ότι η συμμετοχική και διαλογική δημοκρατία είναι μια ρεαλιστική και συγχρόνως μια ελκυστική εναλλακτική λύση στην πολιτική των ιεραρχικών δομών... Τα επιστημονικά χαρακτηριστικά της είναι συμβατά με τις ανθρώπινες ικανότητες και την ηθική ψυχολογία». Η σύγχρονη εμπειρία επιβεβαιώνει τις θέσεις του Ομπερ.

Πρέπει και στην Ελλάδα να αρχίσει η συζήτηση για την εισαγωγή της συμμετοχικής δημοκρατίας ως λύσης στο τωρινό πολιτικό αδιέξοδο. Απομένει να δούμε αν και ποιο κόμμα θα έχει το θάρρος να την υιοθετήσει στο πολιτικό του πρόγραμμα, ακόμη και όταν η συμμετοχική δημοκρατία περιορίζει την πολιτική παντοδυναμία των κομμάτων και τυχόν κυβερνητικές αυθαιρεσίες.

Ο κ. Νίκος Κ. Κυριαζής είναι αναπληρωτής καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και συγγραφέας.




Additional articles for the Acropolis

Ο πόλεμος για τις αρχαιότητες

Είναι ρατσιστικό το να διεκδικεί μια χώρα έργα τέχνης της δικής της κληρονομιάς που βρίσκονται - παράνομα ή νόμιμα- σε μιαν άλλη χώρα; Θέμα τέχνης ή πολιτικής; Το ερώτημα σε ποιον ανήκει ο πολιτισμός είναι επίκαιρο όσο ποτέ

της ΜΑΡΙΑΣ ΘΕΡΜΟΥ | Κυριακή 17 Μαΐου 2009

         Oι συλλογές αρχαιοτήτων φθάνουν στο τέλος τους. Τα μεγάλα μουσεία του κόσμου θα πάψουν να ανανεώνονται. Οι ιδιωτικές συλλογές θα εκλείψουν, το ίδιο και οι πωλητές αρχαίων έργων τέχνης. Ετσι ένα σύστημα, ένας κόσμος ολόκληρος, που άνθησε από τον 19ο αιώνα, πρόκειται να καταρρεύσει. Καταστροφολογικές προβλέψεις για το μέλλον διατυπωμένες από τους διευθυντές των μεγαλυτέρων αμερικανικών μουσείων, που στοχεύουν στην εγρήγορση της κοινής γνώμης των Ηνωμένων Πολιτειών και της Βρετανίαςδευτερευόντως και της Γαλλίαςπροκειμένου να οργανωθεί συστράτευση υπέρ τους. Ενας δημόσιος επιστημονικός διάλογος με αρθρογραφία στα μεγαλύτερα έντυπα του κόσμου, βιβλία και συζητήσεις θέτουν επιμόνως τα ζητήματα του ρόλου των μουσείων σήμερα και στο μέλλον, της εμπορίας αρχαιοτήτων και, ακόμη βαθύτερα, της ιδιοκτησίας τους. Το ερώτημα σε ποιον ανήκουν οι αρχαιότητες διατυπώνεται με νέα ζέση, ενώ επιχειρήματα αντλούνται από την κοινωνιολογία, την ιστορία, την πολιτική. Πρόκειται για μια διαμάχη που αυτή τη στιγμή βρίσκεται στο στάδιο της αντεπίθεσης εκ μέρους των μουσείων, ύστερα από το πλήγμα των τελευταίων ετών που δέχθηκαν ορισμένα αμερικανικά υποχρεούμενα σε επιστροφή στις χώρες προέλευσης αρχαιοτήτων οι οποίες ήταν προϊόντα αρχαιοκαπηλίας και παράνομης διακίνησης.

Μια νέα πολιτική

Η συζήτηση γίνεται σε υψηλό επίπεδο με όλα τα θέματα ανοικτά αλλά με προδιαγεγραμμένο στόχο: Την απόδειξη ότι η διακίνηση αρχαιοτήτων δεν είναι παράνομη. Και ότι οι χώρες οι οποίες έχουν αρχαιολογικούς θησαυρούς θα πρέπει να ενδώσουν στο εμπόριό τους. Κυρίως όμως οι συγγραφείς που καταθέτουν αυτές τις απόψεις απευθύνονται στους διεθνείς οργανισμούς προκειμένου να πειστούν- και δι΄ αυτών τα κράτη-μέλη τους- ότι οι ισχύοντες νόμοι που προστατεύουν την πολιτιστική κληρονομιά θα πρέπει να καταργηθούν. Φυσικά υπάρχουν επιχειρήματα. Ορισμένα εκ των οποίων σοβαρά μέσα στη γενικότητά τους. Δύο βιβλία από τον ίδιο συγγραφέα, τον Τζέιμς Κούνο, διευθυντή του Ινστιτούτου Τεχνών του Σικάγου, με τίτλους «Σε ποιον ανήκουν τα αρχαία; Τα μουσεία και η διαμάχη γύρω από την αρχαία κληρονομιά» και «Τίνος είναι ο πολιτισμός; Η υπόσχεση των μουσείων και ο διάλογος για τις αρχαιότητες» (Εκδόσεις του Πανεπιστημίου του Πρίνστον), ήρθαν στην κατάλληλη στιγμή για να πυροδοτήσουν τη διαμάχη.

Με τον εξαιρετικά προσεγμένο ως προς τα σημαινόμενά του τίτλο «Σε ποιον θα έπρεπε να ανήκουν οι αρχαιότητες του κόσμου;» ο αρθρογράφος Χιου Ικιν τουΝew Υork Βook Review ήταν εκείνος που ανέλαβε τον ρόλο της δημοσιοποίησης των βιβλίων μέσω μιας διεξοδικής παρουσίασής τους. Αφορμή για την πρωτοφανή κινητοποίηση αποτέλεσε η απόφαση μεγάλων αμερικανικών μουσείων τον περασμένο Ιούνιο να υιοθετήσουν μια νέα πολιτική ως προς την απόκτηση αρχαιοτήτων: τον έλεγχο της προέλευσής τους και την επιβεβαίωση της νομιμότητάς τους.

Με άδειες αίθουσες

Η απόφαση υπήρξε βεβαίως αποτέλεσμα της πανωλεθρίας που υπέστησαν μεγάλα μουσεία επιστρέφοντας αρχαία σε χώρες κυρίως της Μεσογείου (Ιταλία, Ελλάδα, Αίγυπτος) καθώς οι συλλογές τους έχουν δημιουργηθεί με αρχαιότητες των περιοχών αυτών. Ετσι η απειλή ότι το Μητροπολιτικό Μουσείο της Νέας Υόρκης, το Βρετανικό Μουσείο ή το Λούβρο θα μπορούσαν να βρεθούν με άδειες αίθουσες- ακραία υπόθεση - ήταν ικανή για τη συγκρότηση ενός σκληρού πυρήνα υπεράσπισης της καθεστηκυίας τάξης.

Ως πρόσφατα, όπως αναφέρει ο Χιου Ικιν στο τετρασέλιδο άρθρο του, το εμπόριο αρχαιοτήτων ήταν ανεπιθύμητο, σύμφωνα με το διεθνές μορατόριουμ, μόνον για έργα που μόλις είχαν έρθει στο φως και είχαν διαρπαγεί ή εξαχθεί παράνομα από τη χώρα τους ή και τα δύο. Συνθήκη που άλλαξε άρδην μετά την απόφαση της UΝΕSCΟ να λάβει μέτρα προστασίας της πολιτι στικής κληρονομιάς των λαών επιβάλλοντας την επιστροφή αρχαιοτήτων στις χώρες προέλευσής τους, εφόσον έχουν εξαχθεί παράνομα ή είναι προϊόντα αρχαιοκαπηλίας μετά το 1970. (Για την Ελλάδα και την Αίγυπτο βέβαια το συγκεκριμένο χρονικό ορόσημο είναι πολύ μικρό.)


«Ηταν μια αλλαγή αδιανόητη ως πριν από πέντε χρόνια»σημειώνει με ένταση ο κ. Ικιν. Και πρώτες οι Ηνωμένες Πολιτείες βρέθηκαν αντιμέτωπες με τις διεθνείς αποφάσεις παρ΄ ότι πίστευαν πως ήταν δυνατόν να τις ξεπεράσουν με κάποιους ελιγμούς. Ο ίδιος χαρακτηρίζει τα βιβλία του Κούνο ως μια ένθερμη επιχειρηματολογία υπέρ της διατήρησης των παγκόσμιων εγκυκλοπαιδικών μουσείων, με την έννοια όχι μόνον της συλλογής και έκθεσης έργων τέχνης από κάθε περιοχή του κόσμου αλλά και της προβολής του πολιτιστικού πλουραλισμού. Επικαλείται μάλιστα τις θέσεις του Νιλ Μακ Γκρέγκορ, διευθυντή του Βρετανικού Μουσείου, ο οποίος στο δοκίμιό του «Τίνος είναι ο πολιτισμός;» ανάγει την τέχνη στο μέσον για τη δημιουργία ενός νέου πολίτη του κόσμου.

Η πίστη στον ρόλο των εγκυκλοπαιδικών μουσείων αποτελεί σαφώς το ισχυρότερο «χαρτί» του Κούνο. Γιατί επιτυγχάνουν, όπως λέει, την κατανόηση του πολιτισμού στην εξέλιξή του ως ενός ρέοντος, ευμετάβλητου σύμπαντος, που διαρκώς αλλάζει επηρεασμένο από νέα και παράξενα πράγματα, στοιχεία της ποικιλομορφίας του ανθρώπινου γένους. Υπενθυμίζει λοιπόν ότι ιδρύματα όπως τα μουσεία επικεντρώνουν το ενδιαφέρον τους σε παλαιούς πολιτισμούς ζητώντας από τους επισκέπτες να σεβαστούν την αξία των άλλων. Παράλληλα αναζητούν τα στοιχεία εκείνα που συνδέουν διαφορετικούς πολιτισμούς μεταξύ τους.

Καταγγελίες λεηλασίας

Το γεγονός ότι στο παρελθόν τα μουσεία μπορούσαν να αψηφήσουν τις καταγγελίες αρχαιολόγων ή και κυβερνήσεων ότι η πολιτική της οργάνωσης των συλλογών τους υποκινεί τη λεηλασία των αρχαιολογικών χώρων φαίνεται πάντως απολύτως θεμιτό για τον Κούνο. Οπως και η κοινή δήλωση που υπέγραψαν το 2003 οι διευθυντές μεγάλων μουσείων της Βρετανίας, της Γαλλίας, των ΗΠΑ κ.ά. υπερασπιζόμενοι τη σπουδαιότητα των ιδρυμάτων τους και λαμβάνοντας θέση εναντίον εκείνων που επιθυμούν την επιστροφή πολιτιστικών αγαθών στις χώρες προέλευσής τους.


Πιθανόν όμως αυτό να συνέβη ακριβώς γιατί γνώριζαν τι επρόκειτο να επακολουθήσει. Το 2003, όπως αναφέρει ο Χιου Ικιν, δικαστήριο της Νέας Υόρκης χρησιμοποίησε έναν αιγυπτιακό νόμο περί κυριότητας για να καταδικάσει τον Φρέντερικ Σουλτς, πρόεδρο του Εθνικού Οργανισμού Εμπόρων Αρχαιοτήτων και Παραδοσιακής Τέχνης, για τη διακίνηση κλεμμένων έργων τέχνης. Την ίδια περίπου εποχή η λεηλασία του Μουσείου της Βαγδάτης οδήγησε σε εξονυχιστικές έρευνες στις ΗΠΑ για το διεθνές εμπόριο αρχαιοτήτων.

Κι έπειτα ήρθε μία υπόθεση που αφορά και την Ελλάδα. Τον Απρίλιο του 2005 η Μάριον Τρου, επιμελήτρια αρχαιοτήτων στο Μουσείο Γκετί, παραπέμφθηκε στη Ρώμη ως μέλος συνωμοσίας για τη διακίνηση ιταλικών αρχαιοτήτων. Παράμετρος αυτής της υπόθεσης υπήρξε η συγκρότηση στοιχείων και για ελληνικές αρχαιότητες, παράνομα ευρισκόμενες στο Γκετί, με την ευτυχή κατάληξη που όλοι γνωρίζουμε, της επιστροφής τους στην Ελλάδα. Οσον αφορά την Ιταλία, το Μητροπολιτικό Μουσείο της Νέας Υόρκης, το Μουσείο Καλών Τεχνών της Βοστώνης, το Γκετί, το Μουσείο Τέχνης του Πρίνστον και το Μουσείο Τεχνών του Κλίβελαντ αναγκάστηκαν να παραδώσουν στη Ρώμη τις αρχαιότητες που είχαν αποκτήσει μέσω δικτύου αρχαιοκαπήλων και αρχαιοπωλών.

Οι εξελίξεις δεν ήταν καθόλου καλές για τους Αμερικανούς. Ο Κούνο όμως επιμένει:«Η πραγματική λύση για τα αμερικανικά μουσεία δεν είναι η διαφοροποίηση της πολιτικής τους ως προς την απόκτηση αρχαιοτήτων. Βρίσκεται στα χέρια των ξένων κυβερνήσεων, που πρέπει να εγκαταλείψουν τους παραπλανημένους νόμους τους»λέει.

Αφεση αμαρτιών

Εχοντας υποστεί επί αιώνες τη διαρπαγή του πολιτιστικού πλούτου της,η Ελλάδα καλείται με βάση τη λογική των λεγομένων μεγάλων «εγκυκλοπαιδικών» μουσείων του κόσμου να δώσει άφεση αμαρτιών- κάτι που έχει γίνει πάντως στον μεγαλύτερο βαθμό αναφορικά με το παρελθόν- στους διαπράξαντες αδικήματα εναντίον της πολιτιστικής κληρονομιάς της.Ζητείται επίσης η ανοχή της στο ζήτημα της διακίνησης πολιτιστικών αγαθών κι ας είναι προϊόντα αρχαιοκαπηλίας.Αλλά και κάτι ακόμη,ειρωνικό: Θα πρέπει να χαίρεται που ελληνικές αρχαιότητες βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο ή στο Λούβρο,για παράδειγμα,αντί στην ίδια.Διότι κατά την αντίληψη του συγγραφέα των βιβλίων,στο Βρετανικό Μουσείο θαυμάζουν πολύ περισσότεροι επισκέπτες τα Γλυπτά του Παρθενώνα από όσους αν αυτά βρίσκονταν στην Αθήνα.

Ασφαλώς πρόκειται για χιλιοειπωμένο επιχείρημα - πρώτα από το ίδιο το Βρετανικό Μουσείο και τους διευθυντές του-,διάτρητο για πολλούς λόγους και για έναν ιδιαίτερο: την απροκάλυπτη παραδοχή μιας ιμπεριαλιστικής αντίληψης η οποία δεν αποδέχεται το δικαίωμα της κυριότητας των λαών όσον αφορά την κληρονομιά τους.

Παράλειψη άλλωστε η οποία γεννά ερωτήματα είναι η μη αναφορά στα ελληνικά αιτήματα και στο μέγα εξ αυτών,της επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα στην Αθήνα.Αλλά ούτε και όταν δίνονται παραδείγματα χωρών που προβάλλουν πολιτιστικούς θησαυρούς λαών οι οποίοι προϋπήρξαν στα εδάφη που εκείνοι τώρα κατέχουν,με συγκεκριμένη αναφορά στην Τουρκία, στους Χεττίτες και στους Κούρδους,επισημαίνεται η ύπαρξη ελληνικών αρχαιοτήτων ακόμη και στα βάθη της Ανατολίας.

Παρ΄ όλα αυτά είναι πολλές οι περιπτώσεις που ο συγγραφέας αμφισβητεί την ιστορική σχέση που μπορεί να έχουν ορισμένοι σύγχρονοι λαοί με τους αρχαίους πολιτισμούς που εκθέτουν στα μουσεία τους.Ετρουσκικά αγγεία,όπως λέει,ορίζονται ως ιταλικά.Σουμεριακά αντικείμενα ως ιρακινά.Χιττιτικά κοσμήματα ως τουρκικά.Πολλές αρχαιολογικές χώρες,όπως λέει,έχουν εθνικά μουσεία των οποίων η αποστολή έγκειται στη χρησιμοποίηση των αρχαιοτήτων που βρέθηκαν εντός των σύγχρονων συνόρων τους για τη δημιουργία μιας πλαστής εθνικής μυθολογίας.Πράγμα αληθές.Χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι μόνον τα αμερικανικά ή άλλα μεγάλα μουσεία θα...σώσουν τον κόσμο από«τις χειρότερες μορφές του εθνικισμού»,κατά τη δική του διατύπωση.

«Γνωρίζω ότι το εθνικό συναίσθημα παράγει ωραία μουσική,ποίηση και έργα τέχνης.Αλλά όλα αυτά σχετίζονται με ιδεολογίες που βασίζονται στον φόβο και στο μίσος εναντίον των Αλλων και έχουν συχνά ρατσιστικά γνωρίσματα»ισχυρίζεται ο Τζέιμς Κούνο.Εδώ μπορεί κανείς να ανακαλύψει τι κρύβεται πίσω από τον διάλογο που άνοιξε,αλλά και πόσο αποφασισμένοι είναι κάποιοι να μην παραδώσουν τα όπλα εύκολα.



1.       NYRB, Volume 56, Number 8 · May 14, 2009

Who Should Own the World's Antiquities?

By Hugh Eakin

Who Owns Antiquity? Museums and the Battle Over Our Ancient Heritage
by James Cuno

Princeton University Press, 228 pp., $24.95

Whose Culture? The Promise of Museums and the Debate Over Antiquities
edited by James Cuno

Princeton University Press, 220 pp.. $24.95



2.      Whose Culture?: The Promise of Museums and the Debate over Antiquities edited by James Cuno is published by Princeton University Press. (Buy this book from Amazon(UK).)

(For a review of this book of essays, see below)

Friday 29 May 2009
How to preserve the future of museums
Whose Culture? - a collection of essays defending the vital importance of museums - is a welcome challenge to repatriation policies underpinned by identity politics.
Tiffany Jenkins

There is a thirteenth century ivory casket on show at the Art Institute of Chicago. The box was made from an elephant’s tusk, probably found in southern Africa and then brought to Sicily, Italy, by Muslim traders from the Swahili coast. It was once used as a Christian reliquary and it bears an inscription in Arabic. Visitors to the Art Institute can also view the fourteenth-century German monstrance made of gilt silver around a translucent vessel. The holder for this relic was a perfume bottle made in Fatimid Egypt.

The ivory casket and the monstrance are just two of many works at the Art Institute which reflect connections between cultures. Artefacts are created through interactions between people, through exchanges of ideas and materials. Questions around who ‘owns’ such objects, where they should be and what meanings we draw from them are at the heart of a debate currently raging amongst archaeologists, museum professionals, nation states and various claimant groups. Now, the once beleaguered side of the debate is finally standing up, arguing loudly that museums are, in fact, good places to keep artefacts and art work and that sending objects back to their assumed countries of origin – which has been the dominant view until now – is not always a good idea.

James Cuno, president of the Art Institute of Chicago, has written and edited a series of books which boldly restate the purpose of museums. The aim of the book Whose Culture? The Promise Of Museums And The Debate Over Antiquities is, as Cuno explains, ‘to challenge the perception of museums as rapacious acquisitors of ill-gotten goods and to argue instead that our public museums build their antiquities collections responsibly and for the public’s benefit’.

The distinguished contributors to Whose Culture? include: British Museum director, Neil McGregor; recently retired Metropolitan Museum of Art director, Philippe de Montebello; philosopher Kwame Anthony Appiah; classicist John Boardman; anthropologist Michael F Brown; Stanford professor of law, John H Merryman; and cuneiform scholar, David I Owen. Together, they forcefully challenge the popular, negative view of museums as looters of stuff that is not theirs.

Whose Culture? is a long-needed intervention in the debate about the role of museums. Cultural institutions have been on the defensive for decades, poorly firefighting accusations of didacticism, elitism, colonisation and looting, with ill-thought through mumbling and evasion. Now more than ever, museums need to stand up for themselves.

For instance, several North American museums were recently rocked by claims from countries including Italy that objects in their collections were acquired illicitly. In response they returned over 100 objects. A former curator of antiquities from the prestigious Getty Museum is currently on trial for conspiracy to traffic in illicit antiquities. The case has seriously damaged the reputation of this prestigious art institution. As Kwame Anthony Appiah writes in Whose Culture?, Walter Benjamin’s proclamation that ‘“there is no document of Civilization…that is not at the same time a document of barbarism” is now commonplace’.

Museums need to defend openly their use and purpose and make a strong case for the invaluable role they play in the preservation, presentation and study of artefacts. Cuno does just that. Whose Culture? focuses on the debate over antiquities: it looks at the looting of artefacts which fuels illicit trade, considers who should ‘own’ culture, challenges official policy on cultural property and explains how it is linked to the rise of identity politics, according to which particular artefacts can only be appreciated and understood by particular cultures who are therefore their rightful owners.

Overall, as is the nature of book collections, the volume is uneven. There is too much intricate discussion of law and archaeology for my liking - although these aspects are important to the larger debate. Some authors focus too much on nation states as posing the biggest challenge to museums that wish to keep collections intact. This obscures the disruptive effects of the more fragmentary identity politics taking place within states (more on this later). There is too little commentary on the value of museums, and when this is promoted it veers too close to a political case which sounds dangerously similar to the politicisation of museums that the contributors are critiquing. Still, overall, Whose Culture? is to be welcomed as a timely defence of museums.

Cuno’s main argument is that there are serious problems with what he describes as ‘nationalist retentionist’ policies. Today, laws and policies vest ownership of antiquities (defined as objects over 150 years old) in the state where they are discovered and limit their export. UNESCO, a primary target for Cuno’s criticism, has encouraged the development of policies and laws which state that artefacts excavated after 1970 belong to the nation states in which they were found. This means that, for example, Italy not only keeps what is found in Italy, but prevents export of artefacts and pushes for artefacts found in Italy but held abroad to be returned.

Last year, the directors of the major art museums of the United States agreed to limit their acquisitions of antiquities to works that have left their ‘country of probable modern discovery’ before 1970, or that were exported legally after that date. This decision is a major shift in policy which means it is unlikely that American museums will be able to collect ancient art available for sale. The contributors to Whose Culture? argue that these laws and policies do not prevent looting of archaeological sites, but that they do promote divisive identity politics and nationalism over a universalist appreciation of objects of art as part of world history.

Today, arguments around whether museums should keep or return artefacts are made through the prism of identity politics. For example, in the high-profile case of the Parthenon Marbles, it has been suggested that Greeks have a stronger connection to and claim over ancient artefacts found within the present borders of Greece than those of us living outside of Greece do. Yet the Parthenon was created 2,500 years ago in classical Athens and since then it has been ‘owned’ by the Ottoman Empire, the Christian church and an Islamic mosque. The use and significance of the marbles have changed over time; their meanings are complex and they cannot be reduced simply to ‘Greek objects’.

Cuno rightly questions whether any culture can claim that it has more rights to own objects than others. Firstly, no one culture has ever been autonomous. Ancient Romans embraced Greek culture and modelled their own society on it. The Greeks colonised southern Italy and Sicily and were influenced by them as well as by other cultures, including Egypt. Culture is dynamic and ever changing - something which cultural property law which rules historical objects should remain within the modern geographical borders where they were found completely ignores.

Kwame Anthony Appiah effectively takes apart concepts of cultural patrimony, where objects are understood to belong to a particular group, using the idea of Nigerian patrimony heritage as an example. ‘What does it mean, exactly’, he writes, ‘for something to belong to a people? Most of Nigeria’s cultural patrimony was produced before the modern Nigerian state existed. We don’t know whether the terra-cotta Nok sculptures, made sometime between 800 BC and AD 200, were commissioned by kings of commoners; we don’t know whether the people who made them and the people who paid for them thought of them as belonging to the kingdom, to a man, to a lineage, or to the gods. One thing we know for sure, however, is they didn’t make them for Nigeria.’

As Appiah concludes, Nigeria’s cultural property no more ‘belongs’ to the people of present-day Nigeria than to anyone else. We can all appreciate and enjoy these artefacts. The value of cultural property is to mankind, not to particular peoples. Whose Culture? questions the problematic link made by cultural property policy, and more broadly in contemporary culture, between identity and the meaning of objects. These are dubious, often racial, arguments that should be given short shrift. They tend to obscure the universal nature of art – the fact that we can abstract ourselves from our particular circumstances and appreciate the creation of human civilisation. Being white, middle-class and female in the twenty-first century, I have no lived experience of classical Athens, but I can still study the Parthenon Marbles and be transported to another time and place.

Antiquities precede the modern nation-state, and holding a particular cultural identity does not - as national cultural property laws suggest - equate with having knowledge or understanding of artefacts originating from that culture. Cuno’s critique is therefore an important and timely intervention. But there are also difficulties with what Cuno advocates which needs to be addressed.

Firstly, Cuno has suggested that countries should cede control of all cultural goods to some kind of ‘international trusteeship under the auspices of a nongovernmental agency’. What is not clear is who might sit on this suggested nongovernmental agency and what power they should have. Given the historical and present-day tendency for the West to trample over the sovereignty of other nations – often through nongovernmental agencies which bypass national officials and institutions - it is important that this is clarified. The artefact may not ‘belong’ to the state in which it was found, and it may be of value to the whole of humanity, but to remove objects automatically to a nongovernmental agency could override state sovereignty. Appiah is the only contributor who addresses this issue, recognising that the authority of sovereign states to govern rights and property must continue to be upheld.

Secondly, while Cuno rightly criticises the way nation states use antiquity to bolster their present-day legitimacy, the volume is thin on discussing claims that are made on the basis of identity within nation states. In North America, an extensive repatriation processes is ongoing between Native Americans and museums, primarily due to the Native American Repatriation Act of 1990 (NAGPRA). Repatriation of objects and human remains have also occurred in Canada, Australia and New Zealand, and European countries have faced claims from indigenous groups, too. That Cuno’s books focus on nation states claiming from other nation states evades addressing this important trend of claims made within countries.

There is one exception, though: Michael F Brown’s chapter, which is one of the best in the volume. Brown, an anthropologist and author of the brilliant Who Owns Native Culture?, shifts the attention not only from nation states to indigenous groups within America, but also from objects to intangible expressions of heritage – language, music, information - which are the focus of emerging claims. As he points out: ‘Just as some nation states are drifting toward insistence that they are the only legitimate stewards of ancient artefacts found within their borders, so indigenous peoples maintain that they should be the sole arbitrators of their own cultural history.’

Brown is sympathetic to the plight of indigenous groups and writes that there have been positive outcomes to their involvement and consultation in cultural organisations. But he posits that there are problems that need to be addressed, which he demonstrates in his discussion of the attempt to control and appropriate intangible culture on the basis of identity.

Brown recognises that museum exhibitions of the late nineteenth and early twentieth centuries were often based on problematic assumptions of cultural superiority, and it is right and good that this has changed. Indeed, only Brown, and to a limited extent Appiah, addresses the popular argument that museums should return objects and consult with communities, as a form of reparations for colonialism. Whilst I do not support this argument it is frequently made and widely held and therefore cannot just be ignored. This volume somewhat evades this discussion by focusing on nation states such as Greece, Turkey and China.

Nonetheless, Brown critiques the popular concept of cultural patrimony which states that culture – in all tangible and intangible heritage forms – is something that cannot be borrowed, imitated, or discussed without consulting the affiliated group. In the US, policy increasingly accepts that indigenous communities should decide what happens to objects and knowledge. But for Brown there are major problems with limiting who can access knowledge. For a start, it makes it difficult to pursue knowledge about past or current indigenous life - which doesn’t help anyone. As Brown points out: ‘The proprietary impulse that now defines attitudes toward traditional knowledge makes it difficult to represent indigenous heritage in anything other than the blandest, most stereotyped terms. Basic descriptive facts, especially about religion, are deemed “culturally sensitive” and unsuitable for public discussion, leaving accounts of Native religion with little to report but generic spirituality.’

It is the role of museums, Brown rightly ventures, to create more knowledge about the past and let all of us access it. ‘Don’t institutions have a right, perhaps even a duty, to draw on their inherent strengths in the interest of promoting the widest possible public discussion on important social issues?’ asks Brown.

Thirdly, while it is needed, unfortunately the case put for the promise of museums by Cuno and the other contributors, has limitations. Cuno argues for what he calls the ‘cosmopolitan aspirations’ of encyclopaedic museums. By this he means not only collecting and showing work from different human civilisations, but also the use of collections for ‘tactical and political purposes’. Cuno declares that museums can encourage a broad understanding and appreciation of the interrelatedness of the world’s cultures and thus promote ‘tolerance’.

James Cuno and Neil McGregor argue that, in the context of a world that is experiencing a dramatic resurgence in nationalism and sectarian violence, encyclopaedic museums can play a positive role in encouraging understanding and tolerance between cultures. In one of the book’s weakest chapters, McGregor breathlessly exclaims that the British Museum can be a space which promotes the ‘oneness of the world’, and can subvert ‘the habits of thought that keep us form seeing other cultures except in categories of superiority and difference’. Indeed, in his aim to show that the museum can create harmony in the world today he charts a one-sided history of the British Museum which neglects its historical association with the state and in particular the British Empire.

The idea that museums can create tolerance in a world of conflict is problematic. For a start, it is a contradictory position, for the writers criticise those nation states that use antiquity for legitimacy and political gain. As Cuno rightly points out in his introduction, when addressing the use of culture by nation states, ‘culture is poorly served by politics’. Why should museum directors use their institutions for political purposes, if they are unhappy when nation states do so?

We will not find the solution to present-day conflicts in museums. Museums are about the past. Looking to old objects in creating messages of tolerance for today avoids dealing with the current international situations and it obscures the contemporary reasons behind conflicts. Wars today do not take place because we don’t understand that different cultures in the past ‘got on’. The conflict in Darfur, for instance, cannot be solved or understood through a display of historical artefacts at the British Museum. This position is, at best, politically naive. 

It is highly unfortunate that the contributors to Whose Culture? try to re-legitimise museums by arguing for their relevance in foreign affairs. This agenda burdens institutions with instrumental, if fluffy-sounding, outcomes and particular narratives. Certain objects from history are the product of war, or were created for violence, so would a museum promoting tolerance simply cut out that part of history, or will they get around the dilemma by posting an inane apologetic message by the display? The museum professionals writing in Whose Culture? are good people to run cultural organisations; they care about the artefacts, want to know their histories and give us access to them. But they have not been elected to bring about world peace and this is one area where I would not invite them to play a role.

In his essay, Philippe de Montebello outlines the role of museums in a far more convincing manner than Cuno or McGregor. In Montebellos’ view, the institutions’ responsibility is to the collection and to the public: ‘A museum’s mission is to acquire, conserve, display, and public its collections. And with these goals is the museum’s obligation to provide the broadest possible access to the works of art in its care.’ That’s it and that’s enough. We should look towards the collections themselves, not the world stage, to justify the future of the museum.

Tiffany Jenkins is a sociologist and cultural commentator. Visit her website here.

Whose Culture?: The Promise of Museums and the Debate over Antiquities edited by James Cuno is published by Princeton University Press. (Buy this book from Amazon(UK).)

reprinted from: http://www.spiked-online.com/index.php?/site/reviewofbooks_article/6900/